Dzisiaj jest wtorek, 17 października 2017 roku
 O nas     Wydarzenia     Publikacje     Zapowiedzi     Recenzje     Autorzy     Artyści     Kiosk     Kontakt
  Publikacje

  HOME  

Piotr Tenczyk, Poemat o czasie przeżytym Szczecin 1015, str. 72

Piotr Tenczyk nie utrwala losów rodziny z genealogiczną precyzją, bo jak mówi, to nie jego domena. Czyni to za pomocą narzędzia jakim posługuje się najlepiej – języka poezji. Ale nie tej poezji współczesnej, mocno hermetycznej, która zamiast przyciągać, odstrasza czytelnika. – „Poemat o czasie przeżytym” pomyślałem przede wszystkim jako tekst, który ma być czytany na głos. To prosta historia inspirowana zwykłym życiem śląskiego czasu i przestrzeni, przeznaczona w moim zamyśle jest do odczytywania w gronie przyjaciół, bliskich i rodziny – pisze autor we wstępie do książki. I choć para się poezją, nie chce być postrzeganym stereotypowo - jako natchniony, oderwany od rzeczywistości. – Dla mnie poezja to spotkanie - z czytelnikiem, z samym sobą. Ale to też jest taka zwykła robota. Lubię podchodzić do pisania jak do normalnej pracy, która przy okazji daje dużą przyjemność – tłumaczył.

Recenzja  Piotra Goszczyckego

 

Poemat o czasie dokonanym

Poemat nie jest modny wśród poetów. Jest to bowiem forma trudniejsza, ale i dla przeciętnego czytelnika szybko nużąca. Taki czytelnik już dawno polubił niezbyt wymagającą myślenia krótką sentencję bądź rymowane wierszyki. Tym razem Piotr Tenczyk wydając Poemat o czasie przeżytym celowo poszedł trudniejszą drogą, przestrzegając: właściwie wszystko, co chciałbym powiedzieć, wybrzmieć powinno jednym słowem, zabiliście. Wyjęliście z rzeki Wasze słowa.Wysiłek się opłacił, książka została wydana przez Zaułek Wydawniczy. Nie pierwszy raz spotykam się, że Autor napisał wstęp w swojej książce. Zazwyczaj jest to zachwalenie swojej twórczości, jakby ona była najcudowniejsza na świecie (sic!). Tenczyk po raz drugi przestrzega:Nie wierzę w poezję taką, jaką dziś widzę i napotykam w codziennej lekurze. Poezję, która odepchnęła od siebie pierwiastek najważniejszy - czytelników. Nie wierzę także, że to ludzie przestali czytać - przeciwnie - to poeci porzucili ludzi.


Po kilku wierszach, które możemy potraktować jako zapowiedź, Poemat o czasie przeżytym jest środkowym utworem w książce. To historia o czasach przedwojennych, pruskim pochodzeniu, relacjach pomiędzy dziadkiem, ojcem i synem. W relacjach tych jest próba odnalezienia się w czasach międzywojennych, wśród licznie prezentującej się rodziny. Czasy nie były łatwe, nie były przyjemne. Wydaje się, że ważniejszą rolę odgrywało samo umiejscowienie: germanistyczny Śląsk; zagarnięcie ziem ze strony wojowniczego Hitlera. Tenczyk stara się być łącznikiem pomiędzy swoim synem a swoim dziadkiem. Opowiada o całym czasie przeżytym, nie wspominając jednak nic o późnym PRL. Zresztą wspomnienie o Polsce Ludowej byłoby niestosowne, gdy na wielu fotografiach prezentują się pradziadkowie jako oficerowie wojska pruskiego, wermachtu i polskiej armii przedwojennej. Współautor Stowarzyszenia teatralnego Dom z Jaśkowic zastanawia się czy milczeć, czy dopowiadzieć i jak się w tej sytuacji zachować...

więc może milczeć chociaż czy ja mogę oceniać

            chyba nie warto może nie warto nie jednak nie warto

            przypominać sobie słów nie swoich piosenek

            żeby opowiedzieć coś więcej

                                                   (Poemat o czasie przyżytym, III)


Naśladując wędrowca, barda Edwarda Stachurę, Piotr Tenczyk nadal szuka swojej drogi. Zastanawia się pisząc, nawet czasem używając dużej ilości słów do wyrażenia jednej sentencji. Autor w ten sposób chce uciec od banału. Nie wie, że tylko świadomość prawdy wyrażonej w najprostszy sposób, ocierającej się nawet o banał, jest przejawem prawdziwej tożsamości Autora bez potrzeby przymierzania masek:

od dłuższego czasu staram się uciec od banału

            który wdziera się do mojego języka otacza próbując

            utrzymać patos porównań i wzniosłości której

            nie potrafię się pozbyć kiedy myślę zapisując

            słowo po słowie bez przecinków

                                               (Poemat o czasie przyżytym, X)


Poeci tacy jak Józef Baran, Adam Ziemianin czy chociażby z młodszego pokolenia Mariusz Jagiełło czy Arkadiusz Kiński już dawno nie starają się silić na oryginalną pisownię, znajdując w ten sposób właściwe wyrazy dla swoich emocji. Oprócz tytułowego poematu, tom kończy cykl:Taki nos został mi od uderzenia pięścią. To bokserska opowieść o ringu, gdzie wymienieni są tylko zagraniczni zawodowi bokserzy. Szkoda, że Tenczyk nie dostrzega rodzimych bokserów, którzy oprócz amatorskiego boksu zajmowali się literaturą. Kamieniem milowym jest tu już nieżyjący Jan Sobczyk, który oprócz boksu w młodości wydał kilka lat przed śmiercią poemat dedykowany Andrzejowi Gołocie: Jestem jak pies z metalu. (Wyd. Heliodor, Warszawa 2004). To właśnie słowa Tenczyka wiernie odzwierciedlają uczucie boksera:

Więc patrzy na rękawice zawieszone na

            kołku w szatni kiedy wszyscy

            rozeszli się do domu

            więc słucha jak Fronczewski czyta słowa

            z Pisma Świętego na jego pogrzebie

            że słowo które stanie się ciałem

            jest najważniejsze

                                               (Sugar Ray Robinson kończy karierę)


Doskonałego podsumowania dokunuje Autor w Epilogu stwierdzając: Jestem Piotr a wokół mnie wasze głosy/ przez które będę się przedzierał całe życie/ jak przez mgłę jak przez szarej smugi cień/ aż to życie stanie się czasem przyżytym/. Tenczyk nic nie mówi o pozytywnych stronach wspomnień, o tym że z każdej podróży słownej przez cały czas zbiera się bagaż pozytywnych wrażeń. Intensywność, kolor i treść sentymentu pozostawiając już czytelnikom. WówczasPoemat o czasie przyżytym jest lekturą nie tylko na jedną noc.

 




   
2017 © Zaułek Wydawniczy Pomyłka || CMS System powered by media-projekt.pl || Design by Promoline